Η ακατανίκητη παρόρμηση για κίνηση δεν είναι πια ανάγκη επιβίωσης, αλλά ανάγκη για καλύτερη ποιότητα ζωής όπως και ανάγκη για δράση και  περιπέτεια. Άνθρωποι που έχουν κάνει προτεραιότητα τους αυτή  την ανάγκη, συνήθως χαρακτηρίζονται ως «διαφορετικοί» και ιδιαίτερα ανήσυχοι.

Ο Δημήτρης Μυστακίδης είναι ένας ανήσυχος  άνθρωπος, που ασχολείται με την ορειβασία πάνω από 40 χρόνια και είναι ιδιαίτερα γνωστός για την επιλογή του να κάνει τις πορείες στο βουνό γρήγορες αλλά και περιπετειώδεις από πολλές απόψεις. Όσοι έχουν ασχοληθεί με την ορειβασία, τόσο στη Βόρεια Ελλάδα όσο και αλλού, γνωρίζουν καλά τις φήμες- που αγγίζουν τον «αστικό μύθο»- που ακολουθούν κάθε εξόρμηση του κ. Μυστακίδη στο βουνό. Οι ρυθμοί μάλλον εξαντλητικοί για τον μέσο πεζοπόρο, έτσι, κάποιος θα πρέπει να σκεφτεί καλά αν θα τον ακολουθήσει, επειδή η φυσική του κατάσταση θα είναι αψεγάδιαστος μάρτυρας της όλης προσπάθειας.

1 8

Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fbτου κ. Δημήτρη Μυστακίδη

 Ίσως λιγότερο γνωστό είναι το γεγονός ότι είναι ο άνθρωπος που έριξε τον «σπόρο» του ορεινού τρεξίματος στην Ελλάδα με την πραγματο-ποίηση γρήγορων και χρονομετρημένων αναβάσεων – καταβάσεων στα βουνά.

Και γιατί όχι, «πατέρας» και των FKT*, ( FastestKnownTime), γρηγορότερων γνωστών χρόνωνκάλυψης αποστάσεων στα ελληνικά βουνά. (*https://fastestknowntime.com/route/mt-olympus-greece)

Το 1953, κατακτάται η «κορυφή του κόσμου» στις 29 Μαΐου, από τον Sir Edmund Percival Hillary, από τη Νέα Ζηλανδία και τον Σέρπα, Tenzing Norgay  από το Νεπάλ. Λίγους μήνες πριν, ο Δημήτρης Μυστακίδης έρχεται στον κόσμο, χωρίς να γνωρίζει ότι η αγάπη του για το βουνό θα του χαρίσει  κορυφαίες εμπειρίες αλλά και πρωτόγνωρα συναισθήματα.

 Η φιλική κουβέντα που κάναμε με τον  κ. Μυστακίδη  σίγουρα θα θέλαμε να γίνει κατά την διάρκεια κάποιας γρήγορης  πορείας στο βουνό, ίσως στα μονοπάτια του Ολύμπου, εκεί που γεννήθηκε η ιδέα της δημιουργίας του πρώτου αγώνα ορεινού τρεξίματος στην Ελλάδα, του Ορειβατικού Μαραθωνίου Ολύμπου το 1986 από τον ΕΟΣ Θεσσαλονίκης, (επί Προεδρίας Δημητρίου Μπατάρα, ο οποίος θέλησε να δημιουργήσει ένα ορειβατικό – αθλητικό γεγονός που θα προσέλκυε τους ήδη γνωστούς ορειβάτες αλλά θα έφερνε και νέους στο βουνό).

1 3
Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fb του κ. Δημήτρη Μυστακίδη

1ος Ορειβατικός Μαραθώνιος Ολύμπου 1986

Στον Όλυμπο, όπου επίσης πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά, το «αντίπαλο δέος», ο Olympus Marathon, το 2004, μέρος της διαδρομής του οποίου, (από το Δίον έως την Κορομηλιά), ήταν παλιό και αχρησιμοποίητο μονοπάτι, που ο κ. Μυστακίδης θεώρησε ιδανικό για τον καινούργιο αγώνα και πρότεινε στον κ.Λάζαρο Ρήγο, ο οποίος πρώτος εξέφρασε την ανάγκη για έναν καινούριο αγώνα.

Η  ζεστή φιλοξενία όμως του κ. Παναγιώτη Δαγκόπουλου, μαραθωνοδρόμου και ποδηλάτη, αντιστάθμισε την επιθυμία για πορείες στα βουνά, αφού οι περιγραφές των εμπειριών και των δύο ανθρώπων του αθλητισμού, που τον αγαπούν και τον σέβονται ανιδιοτελώς, μου χάρισαν ένα μαγικό μεσημέρι, που έγινε απόγευμα μετά από σχεδόν 3,5 ώρες κουβέντας που συμπυκνώνεται παρακάτω:

 

1 13
Φωτογραφία: Γεωργία Μήτσιου

- Ποια είναι η σχέση σας με τον αθλητισμό;

Γεννήθηκα και μεγάλωσα στην Βέροια, όπου και είχα την πρώτη μου επαφή με την φύση στην περιοχή της Άνω Βέροιας, στην Βίλα Βικέλα, και το Βέρμιο. Ήμουν αρκετά δραστήριο και υπερκινητικό παιδί. Από τους σχολικούς αγώνες άρχισε να διακρίνεται το ταλέντο και το πλεονέκτημα της κληρονομικότητας. Στην πρώιμη εφηβική ηλικία, με την απότομη σωματική ανάπτυξη, αποφάσισα να ασχοληθώ με τα βάρη, με το σκεπτικό να περιορίσω το ύψος. Τα βάρη που χρησιμοποιούσα στην προπόνηση στην αποθήκη του σπιτιού μου, ήταν αυτοσχέδιες κατασκευές από τσιμέντο ,που έκαναν ιδιαίτερη εντύπωση επειδή δεν υπήρχε κάτι αντίστοιχο μέχρι τότε στην Βέροια.

Όλα αυτά ήταν το έναυσμα για να γίνω άνθρωπος του αθλητισμού.

Ακολούθησαν οι σπουδές στην Εθνική Ακαδημία Σωματικής Αγωγής στο Παράρτημα της Θεσσαλονίκης, (σημερινό ΤΕΦΑΑ). Η προπόνηση με τα βάρη συνεχίστηκε εντατικά σε σημείο που στα 22 μου χρόνια να κάνω 165kg πάγκο.

Κατά την στρατιωτική μου θητεία, μέναμε σε αντίσκηνα και άρχισα να τρέχω στα δάση της περιοχής του Έβρου, δραστηριότητα που μου έδινε ιδιαίτερη ικανοποίηση. Μετά άρχισε η ορειβασία στα βουνά, Βέρμιο, Σινιάτσικο. Με τον διορισμό μου σαν γυμναστής στο 2ο Λύκειο Αρρένων Θεσσαλονίκης βρέθηκα στην Ορειβατική Λέσχη Θεσσαλονίκης και γνώρισα τον  Όλυμπο, τη Γκαμήλα και τα υπόλοιπα βουνά της πατρίδας μας.

- Δεν αρκούσε για σας απλά να ανεβαίνετε στα βουνά και να κάνετε πορείες, θέλατε να γίνονται και γρήγορα. Τι προπόνηση κάνατε για αυτό;

Στα βουνά ήθελα και θέλω να κινούμαι γρήγορα, δεν αντέχω την στασιμότητα και την αδράνεια. Στο σχολείο, στη διάρκεια του μαθήματος, έπαιζα βόλεϊ με τους μαθητές, το απόγευμα τρέξιμο στο Σέϊχ - Σου και προπόνηση με βάρη, και τα σαββατοκύριακα με παρέες  στα βουνά.

- Η διατροφή σας είχε κάτι το ιδιαίτερο;

Τρώγαμε ότι τραβούσε η όρεξή μας… φυσικά είχαμε ανακαλύψει την σημασία των υδατανθράκων στο θέμα της ενέργειας, επειδή ήμουν ιδιαίτερα ενεργοβόρος.

- Τι εξοπλισμό χρησιμοποιούσατε τότε;

Ότι βρίσκαμε …τίποτα ιδιαίτερο. Δεν υπήρχε εξειδικευμένος εξοπλισμός, ούτε και καταστήματα που να προσφέρουν αυτόν τον εξοπλισμό.  Χαρακτηριστικά θυμάμαι το 1ο Trekking – Δρασκελισμό  10 ημερών στα Άγραφα μαζί με άλλους 7,  με σακίδιο Polo 30 κιλών που έραβα στην διαδρομή… Ο προσανατολισμός μας βασιζόταν σε πυξίδα και τοπογραφικό  χάρτη της Γ.Υ.Σ.

 Κάποτε πήρα μέρος σε αγώνες  ορειβατικού  σκι  χωρίς καν τον κατάλληλο εξοπλισμό…

 1 2

Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fb του κ. Δημήτρη Μυστακίδη

- Υπήρχε ενημέρωση και νέα για τα αθλήματα βουνού ή την ορειβασία;

Μόνο από τις εφημερίδες και την τηλεόραση, αν ήταν γεγονός σε πανελλήνιο και διεθνές επίπεδο και το περιοδικό «ΚΟΡΦΕΣ» του ΕΟΣ Αχαρνών.

- Η επαγγελματική σας δραστηριότητα ήταν άρρηκτα δεμένη και με την αγαπημένη σας ασχολία, την ορειβασία. Ο Λάζαρος Μποτέλης, (Οδηγός Βουνού), έχει πει ότι πρώτη φορά ήρθε μαζί σας στο βουνό σαν μαθητής.

Στον Μαρμαρά, όταν είχα διορισθεί εκεί,  έτρεχα πάνω από τον Παρθενώνα, προς την κορυφή Δραγουντέλι και όλοι πίστευαν ότι ο καθηγητής δεν είναι στα καλά του. Είχα μεγάλη επιθυμία να βγάλω τα παιδιά στην φύση. Όταν ήμουν στα Διαβατά, πήρα ολόκληρη την Γ΄ Γυμνάσιου και πήγαμε σε κοινή πορεία με την ΟΛΘ σε ανάβαση από Γκορτσιά – Πετρόστρουγκα. Και αργότερα, στο 16ο Λύκειο Θεσσαλονίκης, επέλεξα  13 μαθητές και από τις 3 τάξεις και πήγαμε στον Όλυμπο, μεταξύ αυτών και ο Λάζαρος.  Μαθητές μου στο σχολείο, που διακρίθηκαν στον αθλητισμό και στην ορειβασία  υπήρξαν η Μάγδα Γαζέα, (Μαραθωνοδρόμος), η Ειρήνη Τερζόγλου, (σφαιροβόλος), η Κατερίνα Δρακουλίδου, (αθλήτρια βόλλεϋ) , ο Δημήτρης Δέβες, (κολυμβητής) , ο Ζαφείρης Τρόμπακας, (Υπεύθυνος της ΕΟΔ),ο Χρήστος Ανανιάδης, (Οδηγός Βουνού),  ο Λάζαρος Μποτέλης, (Οδηγός Βουνού).  Χαίρομαι ιδιαίτερα που κάναμε αυτές τις εξορμήσεις με τους μαθητές και φαίνεται ότι και σε αυτούς κάτι άφησε αφού μετά από πολλά χρόνια ήρθαν να με βρουν για να ξαναθυμηθούμε τα παλιά... Σήμερα, μόνο κάποια ιδιωτικά σχολεία έχουν στο  εκπαιδευτικό πρόγραμμα τους πορείες των μαθητών σε βουνό.

1 4
Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fb του κ. Δημήτρη Μυστακίδη

- Προτιμάτε τους συλλόγους ή πηγαίνετε στα βουνά με την παρέα που επιλέγετε;

Παλιότερα, ήταν λίγοι οι άνθρωποι που ασχολούνταν με την ορειβασία και οι εξορμήσεις γινόταν οργανωμένα μέσα από συλλόγους. Η ΟΛΘ έκανε κυρίως πεζοπορικές εξορμήσεις ενώ ο  τότε Σύνδεσμός, διαδρομές με αλπινιστικό  χαρακτήρα. Υπήρξαν παρέες και αναπτύχθηκαν φιλίες με πολύ σημαντικούς  ανθρώπους που πέρασαν από την Ελληνική Ορειβασία, όπως ο Δημήτρης Μπουντόλας, που υποστήριζε την βιωματική εκπαίδευση στην ορειβασία, ο Σάκης Σπανούδης που είναι ακόμη και σήμερα «Δάσκαλος» για πολλές γενιές ορειβατών.

Αρχικά, έκανα εξορμήσεις με την ΟΛΘ, αργότερα με παρέες που είχαμε κοινά ενδιαφέροντα αλλά και δυνατότητες, όπως ο Λάζαρος Ρήγος και ο Παναγιώτης Δαγκόπουλος.

Σήμερα πια υπάρχει πολύς κόσμος που ανεβαίνει ή τρέχει στα βουνά.

1 6

Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fb του κ. Δημήτρη Μυστακίδη

- Πως βλέπετε την ενασχόληση με τα αθλήματα βουνού σήμερα;

Παλιότερα δύσκολα έβρισκες παρέα για απλές πορείες, παρά μόνον στους συλλόγους, πόσο μάλλον για πιο εξειδικευμένα ή δύσκολα πράγματα. Να φανταστείς ότι οι γυναίκες που ασχολούνταν με την ορειβασία ήταν ελάχιστες. Η νοοτροπία της εποχής θεωρούσε ότι η γυναίκα υστερεί σε δυνατότητες. Χαρακτηριστικά θυμάμαι την Έφη Τσιλίδου, μικροκαμωμένη αλλά πολύ αποφασιστική. Την γνώρισα σε εξορμήσεις χειμερινού βουνού. Έγινε Οδηγός το 1985 από την Ομοσπονδία. Την Γεωργία Βουκαλή που έκανε ιδιαίτερη εντύπωση επειδή ήταν πολύ γρήγορη στο βουνό.  Στις προπονήσεις στο Σέϊχ - Σου, η μόνη γυναίκα που έτρεχε τότε ήταν η Ρούλα Νικολάου.

Σήμερα υπάρχουν πολλοί και στην ορειβασία αλλά και στο ορεινό τρέξιμο. Βέβαια παρατηρείται και το φαινόμενο πολλοί να τρέχουν στα βουνά χωρίς να γνωρίζουν καθόλου από βουνό.

 - Αυτή η «άγνοια» πόσο επικίνδυνη μπορεί να γίνει;

Αρκετά! Στην Ελλάδα, παλιότερα δεν υπήρχε καμία μέριμνα για ορεινή διάσωση. Σήμερα επειδή ο κόσμος είναι αρκετός, υπάρχει κινητοποίηση αλλά μόνο εθελοντική ορεινή διάσωση. Εγώ βούτηξα «στα βαθιά» στο ατύχημα στον Όλυμπο τα Χριστούγεννα του 1979.   Απαιτείται μεγάλη προσοχή!

1 1

Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fb του κ. Δημήτρη Μυστακίδη

- Που οφείλεται κατά την γνώμη σας αυτή η ραγδαία αύξηση των ανθρώπων που ασχολούνται με το ορεινό τρέξιμο;

Το τρέξιμο θεωρείται εύκολο από διαδικαστική πλευρά, οι άνθρωποι εκτιμούν τα οφέλη της αερόβιας άσκησης και θέλουν να έρθουν πιο κοντά στη φύση.

- Τι θυμάστε από τον 1ο Ορειβατικό Μαραθώνιο Ολύμπου;

Είχαμε συμφωνήσει  με τον Λάζαρο Ρήγο να πάμε παρέα στον αγώνα, και αν κάποιος άλλος βγει μπροστά, όποιος αισθανόταν καλύτερα, να τον κυνηγήσει. Η ζέστη ήταν αφόρητη καθώς ο αγώνας έγινε αρχές Ιουλίου. Τότε, σταθμοί υπήρχαν στον «Κάκκαλο», στο «Ζολώτα» και στα «Πριόνια» που πρόσφεραν μόνο νερό. Μέσα στον Ενιπέα δεν υπήρχε τίποτα. Φαβορί για την πρωτιά ήταν ο Αλκιβιάδης Ζωγράφου από το Λιτόχωρο, που είχε 2:30 – 2:40 σε ασφάλτινο μαραθώνιο. Τελικά, 1ος ήρθε ο Βασίλης Χαλκιάς, 2ος ο Πέτρος Καψομενάκης , 3ος ο Βαγγέλης Γραμματόσης, 4ος ο Λάζαρος Ρήγος 5ος  ο Αλκιβιάδης Ζωγράφος και 6ος εγώ.

 - Τι ρόλο παίζει η ψυχολογία σε τέτοιες δραστηριότητες;

Στα δύσκολα, η ψυχολογία μου είναι στα καλύτερά της,  επειδή νιώθω ότι βρίσκομαι στο φυσικό μου χώρο! Μετά το ατύχημα στον Όλυμπο, τα Χριστούγεννα του 1979, άρχισα να βλέπω διαφορετικά τα πράγματα και να  μην πτοούμαι από τις δυσκολίες.

- Τι θυμάστε πιο έντονα από τις εξορμήσεις σας στα βουνά;

Πολλές οι αναβάσεις  που μου έχουν δώσει ικανοποίηση  στα ελληνικά βουνά αλλά και στις Άλπεις και στο Περού. Η επαφή με την φύση είναι πάντα μοναδική, αν και περιέχει κινδύνους, όπως χαρακτηριστικά θυμάμαι τον κεραυνό στην Βάλια Κάλντα που μου άφησε έναν μετατραυματικό καταρράκτη. Για μένα, το πιο σημαντικό είναι οι εμπειρίες επιβίωσης σε ένα ανέγγιχτο περιβάλλον, που έζησα στην «Καλύβα» που δημιουργήσαμε στη Γκαμήλα με φίλους που είχαν το ίδιο πάθος -  με τον  Λάζαρο Ρήγο , με τον Παναγιώτη Δαγκόπουλο, Γεώργιο Παυλίδη, και άλλους.

1 5

Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fbτου κ. Δημήτρη Μυστακίδη

1 7

Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fbτου κ. Δημήτρη Μυστακίδη

 

- Ποια ορειβατικά επιτεύγματα θαυμάζετε και ποιους ορειβάτες – αθλητές;

Ο Reinhold Messner παραμένει κλασσική αξία για όλα όσα έχει κάνει. Επειδή αγαπώ τη γρήγορη κίνηση, θαύμαζα ιδιαίτερα τον Ueli Steck. Αυτός όμως που μου κάνει ιδιαίτερη εντύπωση είναι ο Πολωνός Krzysztof Wielicki, που στα 68 του χρόνια επιχείρησε να κάνει χειμερινή ανάβαση στο Κ2.

 - Τι είναι η ορειβασία για σας;

Αγάπη για την κίνηση, Λατρεία για την φύση, Πάθος για την Περιπέτεια.

1 10

Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fbτου κ. Δημήτρη Μυστακίδη

- Τι συμβουλή θα δίνατε στους νέους;

Να κάνουν πράγματα που τους ευχαριστούν και τους δίνουν μεγάλη ικανοποίηση. Να ξέρουν ότι η ορειβασία τους φέρνει σε επαφή με τη φύση και συντελεί στην καλλιέργεια της αυτογνωσίας μέσα από τη σωματική κούραση και τις περιπέτειες που θα προκύψουν. Όλα αυτά έχουν ως  αποτέλεσμα την καλή ψυχική υγεία και την ψύχραιμη αντιμετώπιση των δυσκολιών της καθημερινότητας.

 1 9

Φωτογραφία: Από το προφίλ στο fbτου κ. Δημήτρη Μυστακίδη

Ο Δημήτρης Μυστακίδης, άνθρωπος της βιωματικής κίνησης, που εξακολουθεί να χαίρεται και να απολαμβάνει το βουνό όπως την πρώτη φορά. Παρά τα προβλήματα που «κληρονόμησε» μετά από ένα σοβαρό αυτοκινητιστικό ατύχημα,  εξακολουθεί να εμπνέει ακόμη και σήμερα με την στάση του και την συμπεριφορά γιατί δεν λησμόνησε ποτέ τους λόγους που τον οδήγησαν στο βουνό.  Μετά από όλα αυτά τα χρόνια, δικαιώνεται ο τίτλος του «Αρχηγού»! Τον ευχαριστούμε θερμά!

 

 

1 12

 Φωτογραφία: Παναγιώτης Δαγκόπουλος

 

1 11

  Φωτογραφία: Παναγιώτης Δαγκόπουλος

 




Explorer of human nature
Γεωργία Μήτσιου